image

Zerrin EFE

PeyamaKurd - Amerikan Forbes dergisi yazarlarından Ellen R. Wald, Kürdistan’da yapılacak bağımsızlık referandumunun bölgenin haritası ve  küresel piyasalara olası etkilerini kaleme aldı.

Wald makalesine “Irak, Türkiye, İran ve Suriye'de yaşayan Kürtlerin, son 35 yıldır kendilerini Arap ve Türk milliyetçiliğine karşı bir tehdit olarak gören Saddam rejimi ve Türkiye yönetimi ile, daha yakın tarihte ise Irak Şam İslam Devleti (IŞİD) ve Suriye ile savaştığını ve bu savaşta çok zulüm gördüğünü” ifade ederek başlıyor.

“Referandum cesur bir adım”

Makalede, 2005 yılından kurulan Kürdistan Bölgesel Yönetimi’nin  geçtiğimiz günlerde tarihini açıkladığı bağımsızlık refrandumunun “cesur bir adım” olarak nitelendirilirken, referandum sonrasında Kürtlerin bağımsızlık fırsatını yakalayacağı ifade ediliyor.

Ellen R. Wald makalesine şöyle devam ediyor:

“Referandumdan sonra Kerkük, Hanekin, Şengal ve Mahmur gibi IŞİD’la mücadelenin ardından Peşmerge güçleri tarafından ele geçirilen şehirlerin de Kürdistan sınırlarına dahil olması bekleniyor. Dolayısıyla bu oylama 1922’de Birleşmiş Milletler Cemiyeti tarafından onaylandıktan sonra değişmeyen Ortadoğu haritasını değiştirebilecek.”

Wald, Birleşmiş Milletler’in (BM) referandum sürecine dahil olmayacağını belirterek oylamanın Türkiye ve Suriye gibi komşu ülkelerle bazı diplomatik krizlere neden olacağı ve aynı zamanda küresel petrol piyasasını da önemli ölçüde değiştirecebileceği vurguluyor.

Wald bağımsız Kürdistan’ın dünya petrol piyasayına etkilerini ise şöyle ifade ediyor:

“Bölgesel yönetimin Bağdat ile imzaladığı anlaşma gereği Irak’taki petrol kaynaklarının sadece yüzde 6’sını kontrol etmesi bekleniyordu. Fakat şu an Kürt Yönetimi, Kerkük ve çevresindeki petrol alanlarını da elinde bulundurduğundan, ülkedeki tüm petrol kaynaklarının yüzde 20’sine ulaşmış durumda. Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) verilerine göre, Irak petrol rezervleri 142.5 milyar varil ve referandum sonrası bağımsız Kürdistan yaklaşık 28,5 milyar varil petrol rezervine sahip olacak. Bu durumda Kürdistan, dünyanın en iyi petrol üreticileri arasına girecek ve sıralamada Nijerya’nın da üzerinde yer alacak.”

“OPEC Kürdistan’ın uluslararası alanda tanınmasını sağlayabilir”

Bu büyüklükteki bir petrol kaynağının Kürt halkının kendi kaderini tayin etmesinde yardımcı olacağının belirtildiği makalede, dünyanın Türkiye, İran ve Suriye gibi ülkelerin itirazlarını gözardı edeceği yorumu yapıldı.

Makaleye göre bu petrol üzerindeki kontrolünü kaybetmek istemeyen OPEC, bağımsız Kürdistan’ın tüm dünyada daha erken tanınmasını sağlayabilir.

Wald makalesini şu sözlerle noktalıyor:

“Bedir Örgütü veya IŞİD gibi paramiliter örgütlerin Irak'ta petrol kaçakçılığı yapmasına izin verilmesi yerine bölgede Kürt hükümetinin kontrolü tercih edilebilir.  Bu, Kürtlerin kendi kaderlerini tayin hakkı talebini yükseltir. Aynı zamanda, küresel petrol piyasası için de en az yıkıcı etkiye sahip seçenektir.”