image

® PeyamaKurd Özel - Rojava’daki (Suriye’nin kuzeyi) Kürt partileri, geçmişte yaşanan problemler ve Suriye’deki iç çatışmayı çözmek, Cenevre’deki Birleşmiş Milletler (BM) destekli barış sürecine katılma ve ABD’nin de desteklediği uzlaşma konusu için görüşmelere başladı.

Suriye Demokratik Güçleri (SDG) komutanı Mazlum Abdi'nin Kürtler arası ayrışmaları çözmek için girişimde bulunduğu 28 Ekim 2019'dan bu yana Suriye Kürt Ulusal Konseyi (ENKS) ve Demokrat Birlik Partisi (PYD) doğrudan görüşmelere başladı. 

Al Monitor’de Kürt gazeteci ve araştırmacı Ivan Hassıb tarafından kaleme alınan, “Suriye’deki Kürt partileri görüşmelere devam ediyor” başlıklı haberde, ‘ENKS ve PYD’nin ABD garantörlüğünde bir araya gelerek 6 madde üzerinde görüş birliğine varıldığı ve bu aşamada Kürtlerin birleşme seçeceğinin masada olduğu’ ifade ediliyor. 


“Cenevre görüşmelerine katılmanın önü açılacak”

Bu girişim ise görünüşe göre PYD tarafından kontrol edilen özerk yönetim şemsiyesi altındaki tüm Kürt partilerini içerecek ve özerk yönetimin Cenevre'deki BM destekli müzakerelere katılmasının önünü açacak şekilde tasarlandı. 

Taraflar arasındaki ayrışma ve bölgedeki gergin siyasi ilişkiler göz önüne alındığında başarı garanti edilmez fakat Kürtlerin bir araya gelip görüşmesi de önemli bir detay. 

Al-Monitor'a konuşan ve konu hakkında bilgi sahibi olan resmi kaynak müzakere sürecinin detaylarına ilişkin bilgi verdi. “ENKS ve PYD arasındaki ilk doğrudan müzakere turunun Nisan ayı başında ABD'nin Suriye'deki üst düzey görevlisi William Roebuck ve SDG Komutanı Mazlum Abdi vasıtası ile Haseke’deki bir askeri üste yapıldığını” belirtti. 

Görüşmeler ABD garantörlüğü altında gerçekleşiyor. William Roebuck bu çerçevede, son üç ay içinde Suriye'deki gelişmeleri tartışmak ve bölgede Kürtleri birleştirme girişimi için ENKS ile birçok görüşme gerçekleştirdi. 

Bu gelişmelere binaen 25 Nisan’da basın toplantısı yapan Mazlum Abdi, “ Kürtleri birleştirme sürecinde önemli ilerlemeler kaydediliyor. Partiler, PYD ve diğer siyasi oluşumlar buna destek veriyor” açıklamasında bulundu.


“ABD tarafından sunulan taslak üzerine tartışılıyor”

Yapılan son müzakerelere ilişkin de detay aktaran kaynak: “İki taraf, ABD tarafından sunulan bir taslağı tartışıyor. Bu taslak, Suriye'nin geleceğinde birleşik bir siyasi vizyonu içeriyor. 

Kaynadağ göre Kürt tarafları en az dört toplantı gerçekleştirdi ve bu maddeler üzerine görüş birliğine vardı: 


  • “Suriye; federal, demokratik ve çoğulcu bir devlet olacak 

  • Mevcut rejim, muhaliflere baskı uygulayan otoriter ve diktatör bir rejim olarak kabul edilecek; 

  • Kürt bölgeleri entegre biçimde siyasi ve coğrafi bölümlerden oluşacak.

  • Taraflar komşu ülkelerle olumlu ilişkiler kurma ve Suriye krizinin BM 2254 sayılı kararına göre çözülmesine göre hareket edecek 

  • Her iki taraf da Suriye anayasasında Kürt ulusal, kültürel ve siyasi haklarının tanınması ile Suriyeli Kürtlerin yerli halk olduğunu anayasal olarak kabul edecek    

  • Mülteciler ve bölgede yerinden edilmiş insanların evlerine dönmesi ile demokratik bir muhalefet savunulacak.” 


SDG’nin Kamışlo’daki sözcülerinden Amjad Othman ise Al-Monitor'a konuşarak, “Yapılan diyaloglar ancak taraflar ciddi ve objektif olduğunda çözüme kavuşacak. Bu aşamda bölgesel ve Afrin , Girê Spî, Serê Kaniye ve Tel Abyad'daki durumları ele almak için kamu yararını gözeten ortak bir vizyona öncelik verilmelidir. Bu girişim Kürdistan partilerinin başarı olasılığını da artıracak” dedi. 

“Kürtlerin tek seçeneği birleşmeleridir”

Dokuz yıldır süren Suriye iç savaşında Suriye'deki Kürtler askeri ve sosyal açıdan büyük bedeller ödedi. IŞİD ile mücadelede omurgası Kürt Halkını Savunma Birliklerinin (YPG) oluşturduğu Suriye Demokratik Güçleri (SDG), yaklaşık 11.000 savaşçısını kaybetti ve 22.000’e yakın yaralı gördü. 

SDG, Suriye topraklarının yaklaşık 20'sini kontrol etmesine rağmen, Türkiye'nin karşı çıkmasından dolayı Cenevre görüşmelerinde siyasi olarak temsil edilememektedir. Türkiye, Suriye'de bir Kürt özerk yönetimi projesini reddetmeyi sürdürüyor. 

Bu aşamada ise Kürtlerin tek seçeneği, çıkarlarını ortaklaşa korumak için artık birleşmeleridir. 


® Çeviri | PeyamaKurd